donderdag 21 november 2013

Zien en denken

Iets schrijven over de filosofie van Krishnamurti is niet makkelijk. Je kunt het volgens mij ook geen filosofie noemen. Het is zijn bedoeling dat je met grote aandacht naar jezelf kijkt en wel op een heel intensieve manier onderzoekt hoe je brein werkt, wat je motieven en handelingen zijn. Hij geeft ook geen oplossingen voor problemen die je dan tegen zou kunnen komen maar zegt dat er iets gebeurd als je ZIET. Dan krijg je inzicht.

Aan het einde van  het laatste gesprek dat ik zag met Dr Bohm en Shainberg waren zijn betrokkenheid met de ellende van de wereld duidelijk zichtbaar. De gedrevenheid waarmee hij probeert te laten zien door te onderzoeken is heel bijzonder. Hij stopt dan bij een laatste vraagstelling en in dat laatste gesprek was dat de bijna concluderende vraag: Wat is dat bewustzijn?

Deze keer probeerde hij een andere ingang te vinden.

Al vragend en pratend werd duidelijk hoe we allemaal bezig zijn met beeldvorming. Vooral met een beeldvorming over onszelf. We doen niet anders. Zelfs wanneer we denken dat we ons een beeld vormen over anderen, de wereld of wat dan ook, is dat een beeldvorming van onszelf. De enige manier om daarachter te komen is een onderzoek van dat zelf. Analyse en overdenking en ik zeg het maar weer zoals ik het altijd zeg: 'tot op het bot'.
Ook Dr. Shainberg had daar moeite mee en gaf zich niet zonder slag of stoot gewonnen. Zijn brein (zoals K het denken benoemt) probeerde steeds naast zijn ervaring te gaan zitten en regelmatig riep K. hem terug met een dringend, NO NO en 'dwong' hem bij zijn ervaring te blijven. Het was duidelijk merkbaar hoe moeilijk dat is wanneer we onszelf tegenkomen bij zulke diepgaande overdenkingen. En ik schijf hier WE omdat het de bedoeling is er zelf intensief in mee te gaan.

Zichtbaar werd bijvoorbeeld dat wat wij liefde noemen niet verder gaat dan een koste en bate berekening. Als het te moeilijk wordt lopen we weg of stoppen er mee. "That is no love at all." Zei K.  Een hard gegeven en er werd veel tijd aan het onderzoek besteed wat noodzakelijk was want het is moeilijk onder ogen te zien en ons denken heeft de gewoonte ervan weg te lopen als het bedreigend wordt en niet aan ons beeld beantwoord.
Dat in jezelf onder ogen komen, de leegte van het niet in staat zijn om dat te zijn wat je denkt te zijn. Het beeld wat je gevormd hebt volkomen onderuitgehaald. Al diepgaand onderzoekend betekent het dat alle beelden over jezelf niet meer kloppen en je bent geneigd om er weer nieuwe beelden voor in de plaats te zetten. No No NO zegt K dan weer. Dat onder ogen durven komen, niet weglopen maar ZIEN. Het is kennelijk heel moeilijk om met de aandacht daarbij te blijven en de vraagstellingen en het aansturen van K's. woorden tot overdenking waren heel noodzakelijk. Het brein loopt er steeds van weg als het lastig wordt. Dat is ons 'normale' reactie patroon en K. laat zien dat dat gebeurd.

"Als er geen beeldvorming is, is er vrijheid"

Geen houvast meer hebben nergens naar toe kunnen. Dat kwam  ook bij Shainberg om de hoek kijken en is wanneer je in aandacht meegaat, herkenbaar want je komt dan terecht in een gevoel van eenzaamheid en totale verlatenheid.

ANGST, zei Shainberg Toen Krishnamurti hem naar zijn ervaring vroeg
NO NO NO zei Krishnamurti Ook dat is weer een valstrik van het brein en het denken. Het volgende beeld dat het denken produceert.

Zien, betekent dat er al iets verandert. Daar ligt het werk. Dat onderzoek is het land zonder paden.

Krishnamurti geeft geen oplossingen maar laat zien hoe het werkt. Inzicht maakt dat er iets in onszelf kan veranderen want we ZIEN niet hoe we in deze prachtige wereld in een kringetje ronddraaien door ons denken. Als je er paden voor uitstippelt om oplossingen te bedenken (brein) kom je onherroepelijk in Religie en Traditie terecht. Zo gauw het geïnstitutionaliseerd wordt komen de problemen met voorschriften etc. om de hoek kijken. DAT alles wijst hij af.

Ik persoonlijk ben me er ook terdege van bewust dat daar de valstrikken op de loer liggen. Het is namelijk zo makkelijk om in die leegte te grijpen naar houvast om onszelf te sussen met veronderstellingen.  Daar komen God, Allah, Jezus, Boeddha, onze idolen, verslavingen etc. om de hoek kijken. Weer beelden waar we ons aan vastklampen en niet verder onszelf onderzoeken terwijl het allemaal in onszelf aanwezig is.


De eindvraag en de volgende film http://theosofieinarnhem.wordpress.com/film/ gaat over Wat is dan het bewustzijn?


10 opmerkingen:

  1. Mooi dat je dit eens op schreef iets om over na te denken........

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Perfect stuk. Duidelijk geschreven.
    Het aardige van dit alles: als je het goed wil doen ben je uiteindelijk alleen met jezelf. Voor de meeste mensen is dit te hoog gegrepen. K. moet dat hebben ervaren. Toch kon hij niet anders zeggen dan hetgeen hij deed. De waarheid, daar kon niet aan getornd worden. Weliswaar gaf hij ook het HOE wel aan maar toch zo dat de meeste mensen niet voldoende handvatten hadden/hebben. Dat verzin ik niet, dat zie je aan de praktijk. Soms denk ik. Krishnamurti kwam voor velen te vroeg. Veel mensen zijn nog druk met zich zelf en het vieren van het leven.
    Shri Nisargadatta's filosofie (of noem het zoals je wilt) komt daarmee overeen. Er is maar een ding belangrijk: zoek in jezelf etc. Zijn handleiding is kort: zeg tegen jezelf: Ik ben (dus niet ik ben dit of ik ben dat, nee, gewoon IK BEN). Als je je daaraan houdt, zegt hij, komt het begrip vanzelf.

    Hier hebben we dus twee verschillende mannen die ongeveer hetzelfde zeggen. Misschien is het aangeven van de waarheid gewoon genoeg. Elk mens zal hun woorden pas invullen als hij er aan toe is. Dat is voor mensen die al op die weg bezig zijn, misschien moeilijk te accepteren, maar er valt niets te forceren. Alles zwemt in zijn eigen tijdsbeleving.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. K zegt niet: zeg tegen jezelf: Ik ben (dus niet ik ben dit of ik ben dat, nee, gewoon IK BEN). Als je je daaraan houdt, zegt hij, komt het begrip vanzelf.
      Hij zegt juist dat je dan onherroepelijk in dezelfde reactie patronen vervalt. Hij zegt dat je actief iets in jezelf moet registreren en analyseren. Herkennen en erkennen dat wat je NIET bent. Hij zegt juist NIET dat je gewoon moet zeggen IK BEN. Dus precies andersom.
      Dan haak je misschien nog sneller af Plato hihihi.

      Verwijderen
    2. Elly, volgens mij zei ik ook niet dat K. zegt: IK BEN maar Shri Nisargadatta.
      En als ik jou lees, bevestig je dat zowel K als S zeggen dat je jezelf goed moet leren kennen en analyseren. Dat is toch een aardige overeenkomst.
      Ik BEN is gewoon een manier om aan te geven wat je allemaal niet bent (omdat het tot het tijdelijke behoort).

      Hoe dan ook, ik vind het altijd prettig om te zien wat de overeenkomsten zijn en ik ben niet zozeer op zoek naar de verschillen: Dat vind ik nutteloos. Zowel K: als Nisargadatta spreken me op een bepaalde manier aan.
      En net als jij haak ik niet af. Ik lees heel intensief, ik denk na, ik probeer mezelf te analyseren en het morgen beter te doen dan vandaag. Daarmee ben ik er nog niet, denk ik, maar ik ben op weg.

      Misschien wel een aardig onderwerp voor een blogje: wat ben je als je alles wat tijdelijk (want van deze aarde) is, er aftrekt?



      Verwijderen
    3. Elly, volgens mij zei ik ook niet dat K. zegt: IK BEN maar Shri Nisargadatta.

      Ja dat zei je ook Plato maar Nisargadatta die zegt toch echt iets anders als K wanneer hij zegt IK BEN dan richt je je daarop. Als K. zegt. Kijk naar wat je NIET bent is dat wezenlijk een andere invalshoek. en leidt ook tot andere resultaten of je dat nou leuk vind of niet.

      Natuurlijk mag je het prettiger vinden de overeenkomsten te zoeken ook dat is interessant, maar ik haal hier op mijn blog de verschillende dingen liever niet door elkaar en overdenk waar de verschillende invalshoeken naar toe zouden kunnen leiden en waartoe niet want er is echt verschil en niet alle wegen leiden naar dat waar ik voor kies. En mijn eigen keus en motivatie, dat is waar het om gaat. Zo kan ieder zijn/haar eigen keus en motivatie hebben om zijn/haar eigen leven te leiden.

      Het is in het dagelijks leven niet anders. Er zijn heel veel steden en het zijn allemaal steden maar ik voel me meer thuis in Arnhem dan in Rome en misschien kan ik me ook wel thuis gaan voelen in Rome, maar het is wezenlijk iets anders ook al kun je het een stad noemen. Het vraagt een (grote) omschakeling en een keuze maar het is onmogelijk om Rome en Arnhem op één hoop te gooien als je ze echt wilt leren kennen.
      Binnen het kiezen voor een spirituele richting is dat hetzelfde. Maar niemand hoeft te kiezen hoor, natuurlijk niet. Daar is iedereen vrij in. Ik vind het beter om op mijn blog de dingen helder uit elkaar te houden zonder iets af of goed te keuren.

      Ik zal maar geen blogje maken over
      'wat ik zou zijn als ik het tijdelijke er aftrek ' Voor mij is namelijk alles tijdelijk, in de zin van het is een voortdurend onophoudelijk veranderingsproces van afhankelijkheid door oorzaak en omstandigheden. Dan verval je in speculaties van het denken. Ook K. heeft het nooit over iets (goeds) dat eeuwig zou zijn. Het is vlg K zaak Hier en nu vrij te zijn van al onze DENKBEELDEN en te doen wat noodzakelijk is en voluit te leven.
      Met speculeren kom je in de richting van religie geloven etc. wat hij afwijst. Ook daar kun je je eigen keuzes maken zowel voor de kant van geloven als voor de kant van K. , maar het een heeft niets met het ander te maken.
      (K zou zich omdraaien in zijn graf. Hij protesteerde al als men hem zei dat ze dat in de theosofie, waar hij uit was gestapt ook zo zeiden. Hij wilde dat iedereen overal vrij van was.)
      Weet dat er verschillen zijn zo simpel is het. Waarom zou alles hetzelfde moeten zijn? Er is nog niet één grassprietje hetzelfde.. Het is goed de verschillen te kennen Dan weet je precies in welk potje de thee en in welk potje de koffie moet en toch is het allebei lekker en apart goed te drinken.

      Je houdt me weer aardig aan de praat Plaat. Bedankt voor je reactie ik vind het ook voor mijzelf altijd weer fijn erover na te denken.

      Verwijderen
    4. En verder is het de grootste noodzaak om alle verschillen te respecteren. Dat is de grote kunst. Wat beslist niet wil zeggen dat je al het kwade goed moet vinden.

      Verwijderen
  3. Krishnamurti zou zeggen: je moet er niet over nadenken, je moet het doen. En dan moet je tevens in je dagelijks leven daarnaar handelen. Maar dan zie ik zo hier en daar al mensen afhaken.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Laat Krishnamurti voor wat hij is, maar het is een mooi schrijfstuk van jou..Elly

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Ik heb jullie gedachtenwisseling weer met aandacht en bewondering gelezen.

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Dief van het meest waardevolle


    alle ogen
    die
    naar de wereld kijken huizen in een ander hoofd

    zien gebeurt in het brein
    het ‘zijn’ magazijn

    de rekken
    liggen vol emotie
    behalve daar waar de rede alles heeft leeggeroofd


    Lenjef

    BeantwoordenVerwijderen

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...